|
Biblijna mądrość diety - część I
|
|
|
„Biblijna mądrość diety – jak współczesne badania potwierdziły słuszność dawnych przekazów”.
Biblia to jedna z najważniejszych ksiąg w dziejach ludzkości, przetłumaczona praktycznie na wszystkie znane języki i inspirująca ludzi na całym świecie. Jest to niezwykłe, wyjątkowo bogate dzieło dotyczące religii, kultury ale także zwyczajów, żywienia i produktów spożywczych. Każde pokolenie i każda epoka odczytują ją na nowo, szukając w „świętej księdze” nowych znaczeń i wskazówek jak postępować w każdej dziedzinie życia.
|
 Słowo dieta pochodzi z greckiego i oznacza sposób życia, nie ograniczający się tylko do doboru produktów żywnościowych, ale również technik ich pozyskiwania. Słowo dieta w szerokim rozumieniu obejmuje różnorodne kwestie, od sposobów hodowli po rasy zwierząt, przetwórstwo spożywcze, metody termicznego przyrządzania żywności, ich konserwowania po spotkania przy stole, odpoczynek i codzienny wysiłek fizyczny. Współczesny tryb i styl życia, oderwany od natury i tradycji niesie ze sobą wiele zagrożeń zdrowotnych, powiązanych także z nieodpowiednim w stosunku do potrzeb żywieniem. Spożywanie wysoko przetworzonych w fabrykach produktów typu fast-food lub gotowych do spożycia, bogatych w nasycone kwasy tłuszczowe, cholesterol i sód grozi poważnymi chorobami serca i nadciśnieniem oraz zwiększa ryzyko ich śmiertelnych powikłań jak zawał czy udar. Wysokie spożycie cukrów prostych oraz fruktozy w różnej postaci, od słodyczy przez słodkie napoje i produkty z białej mąki zwiększa ryzyko otyłości brzusznej oraz bardzo niebezpiecznej w skutkach cukrzycy typu II.
Słowo kaszrut pochodzi od hebrajskiego słowa oznaczającego zgodny (czyli koszerny) obejmując zbiór zasad i reguł żydowskiego prawa religijnego dotyczącego żywności. Jego przeciwieństwem są produkty i surowce spożywcze zakazane lub nie wymienione w Biblii opisywane ogólną nazwą taref czyli rozszarpany lub zepsuty. Dziś koszerność żywności jest bardzo ważną częścią kultury żydowskiej a dyskusji podlegają nawet takie kwestie jak koszerność barwników, którymi stempluje się jaja lub aromatów dodawanych do herbaty. W tekście poniżej ze względu na brak miejsca omówię tylko dwie, wybrane z wielu innych i potwierdzone przez naukę reguły koszerności..
Jedną z najlepiej znanych jest nakaz nie łączenia mięsa z mlekiem, wyrażona w Nie będziesz gotował koźlęcia w mleku matki jego. (Wyj. 23,19). Dziś wiemy, że istniej naukowe uzasadnienie rozłączenia spożycia mięsa i mleka i ma ono swoje źródło w fizjologicznej mechanice procesów wchłaniania pierwiastków mineralnych w świetle ludzkiego jelita. Dzieje się tak, ponieważ zarówno mleko i produkty mleczne oraz sery są bogatym źródłem wapnia natomiast mięso i jego przetwory żelaza. Oba te pierwiastki są niezbędne dla ludzkiego zdrowia jednak konkurują ze sobą o miejsce w przenośnikach jonowych umiejscowionych w kosmkach jelitai przez co gdy są spożywane jednocześnie znacząco obniża się skuteczność wchłanianie obu. Zatem spożywanie obu tych typów produktów razem lub popijanie mięsa mlekiem niesie ze sobą zarówno niekorzystny efekt żywieniowy a zwłaszcza groźbę anemii czy osteoporozy na tle zbyt niskiego wchłaniania.
Inną zasadą koszerności jest nakaz humanitarnego chowu i uboju zwierząt (wykluczona jest np. zwierzyna łowna, zwierzę z bliznami lub zniekształceniami, nerki i wątroba zwierzęcia muszą być bez blizn i zniekształceń). Ubój jest stanem ogromnego stresu dla zwierząt, znacząco wpływa na jakość i właściwości fizykochemiczne mięsa. Według Tory uboju musi dokonywać wyspecjalizowany rzeźnik (po hebrajsku szochet), naostrzonym i dobranym do wielkości zwierzęcia nożem. Śmierć zwierzęcia musi nastąpić bardzo szybko, od jednego ciosu tak, by nie odczuwało ono bólu i błyskawicznie całkowicie się wykrwawiłoii. Szkodliwy wpływ stresu i cierpienia zwierząt na jakość mięsa jest najlepiej widoczny w przypadku świń i cielaków. Tak zwane mięso PSE czyli jasne, miękkie i wodnisto-cieknące występuje głównie u zestresowanych i cierpiących np. z powodu transportu przed śmiercią świń raz mięsnych. Takie mięso szybko się psuje, ma bardzo niskie PH, niskie walory fizykochemiczne oraz smakowe i bardzo niską wydajność. Natomiast mięso DFD czyli ciemne, twarde i suche to zjawisko związane najczęściej z wołowiną i cielęciną - jest ono wynikiem braku odpoczynku zwierząt przed ubojem, ich zmęczeniem oraz złym traktowaniemiii. Mięso to jest klejące się, trudne w przeróbce, o nienaturalnej barwie i zapachu.
Zatem przedstawione powyżej zasady koszerności zawarte w Biblii (dodajmy jedne z bardzo wielu) które stały się podstawą tradycji żydowskiej mają swoje uzasadnione, logiczne uzasadnienie, które potwierdziła współczesne nauka. Warto na nowo odkryć mądrość biblijnych zapisów i wskazań.
--------------------------------------------
Opracowała
Mgr inż. Magdalena Mokrogulska
Dietetyk, specjalista ds. żywienia człowieka
www.magdalenamokrogulskadietetyk.pl
|
|
--- Magdalena Mokrogulska ---
|
|
|
Tagi: biblijna mądrość diety, co to znaczy koszerny, co znaczy koszerny, dieta biblijna, dieta koszerna, kaszrut, koszernie, koszerność, Mokrogulska, Tora |
|
Podobne artykuły:
|
|
Biblijna mądrość diety - część II
CZY FAST-FOOD MOŻE BYĆ ZDROWY?
Oblicz swoje BMI
DIETA WZMACNIAJĄCA NACZYNKA KRWIONOŚNE
DIETA DUNKANA
DIETA ŚRÓDZIEMNOMORSKA IDEALNA NA UPAŁY
Dieta a stres i depresja
|
